Praktische Hulp

NEN 1010 toepassen

      

Ondersteunende informatie bij het toepassen van NEN 1010.

Deze informatie kunt u raadplegen met een betaald abonnement

           

Probeer 30 dagen gratis
NEN 1010 Online training: Utiliteit

       

De online training geeft inzicht in het gebruik van NEN 1010 bij het ontwerpen, aanleggen & onderhouden van laagspanningsinstallaties voor de utiliteit.

Online training
NEN website artikelen

    

Regelmatig publiceert NEN artikelen met uitleg over toepassing van de normen met handige informatie, ontwikkelingen en praktische toelichtingen. Deze artikelen zijn hier ook (gratis) in te zien.

Artikelen
Artikelen Mag1010

      

Mag1010 is een vaktijdschrift voor iedereen die betrokken is bij elektrotechnische installaties in de bouw, utiliteit, infrastructuur en industrie. Een deel van de artikelen wordt in Werken met NEN 1010 gepubliceerd, waarvan het grootste aantal alleen zichtbaar is met een betaald abonnement.

Mag1010

VRAGEN NEN 1010 LIVE

Op het online evenement op 10-10-2020 over de wijzigingen in NEN 1010 en NEN 4010 zijn veel vragen gesteld. Hieronder een deel van de vragen.

Normvragen

Algemeen

1. Waar is de norm te bestellen?

  • De norm NEN 4010 is vanaf dinsdag 12 oktober te bestellen in de NEN-shop. www.nen.nl
  • NEN 1010 is helaas nog niet klaar. De normcommissie heeft nog één bepaling waar zij nog over een besluit over moeten nemen. Als de norm definitief is, zullen wij dat direct op onze site vermelden. De norm zal dan ook zo snel als mogelijk is, opgenomen worden in NEN Connect en in Werken met NEN 1010. 
  • Deel 8 is nog niet te bestellen. De normcommissie is nog niet geheel klaar met deel 8. Zodra deze gepubliceerd wordt, is dit deel in de webshop van NEN te koop. Ook op NEN Connect zal dit deel te raadplegen zijn.

2. Staan de nieuwe normen in NEN Connect en Werken met NEN 1010?

  • NEN 1010 wordt zo snel mogelijk opgenomen in NEN Connect. 
  • NEN 1010 wordt zo snel mogelijk opgenomen in Werken met NEN 1010.
  • NEN 4010 staat vanaf maandag 12 oktober in NEN Connect.
  • NEN 4010 staat vanaf maandag 12 oktober in Werken met NEN 1010.
  • NEN 1010 Deel 8 is nog niet gereed. Het wordt als een losse uitgave uitgebracht. Dit deel zal dan ook opgenomen in NEN Connect en in Werken met NEN 1010.

3. Wat kosten de normen?

  • NEN 1010 kost € 383 euro ex btw  
  • NEN 4010 kost € 194 euro ex btw  
  • De prijs van NEN 1010 deel 8 is nog niet bekend. 

4. Is deel 8 wel via het online platform "werken met NEN 1010" te downloaden?
Zodra deel 8 gereed is en gepubliceerd wordt, wordt deze ook in Werken met NEN 1010 opgenomen. 

5. In hoeverre heeft er afstemming plaatsgevonden met de fabrikanten van apparaten en schakelmateriaal om norm en handels-standaarden beter op elkaar af te stemmen?
Er zitten ook fabrikanten in de normcommissie. En een norm komt tot stand als er consensus bereikt is. Dus er is afstemming waar mogelijk. 

6. Kan de nieuwe NEN 4010 met directe ingang  worden toegepast?
Zeker 

7. Waarom kost NEN 1010 zo veel geld?  Eigenlijk zou dit gewoon gratis moeten zijn?
De publicatie en ontwikkeling van een norm kost tijd en geld. Dus gratis is helaas niet mogelijk. Er zijn normen die gratis beschikbaar gesteld zijn door de overheid, maar daar hoort NEN 1010 niet bij. 

8. Welke norm is leidend bij afwijkingen tussen de NEN 1010 en NEN 4010?
NEN 4010:2020 is gebaseerd op NEN 1010:2020 en vervangt NEN 4010:2019.
NEN 4010 is opgesteld door de normcommissie NEC 64-IC (implementatiecommissie) onder verantwoordelijkheid van de normcommissie NEC 64 Installatievoorschriften, lage spanning.
NEC 64-IC heeft onderzocht welke eisen in NEN 1010 van toepassing zijn voor de meest voorkomende typen elektrische installaties in Nederland. In NEN 4010 zijn deze eisen duidelijker geformuleerd en anders gerangschikt voor een betere leesbaarheid. Ook zijn keuzes gemaakt uit de verschillende oplossingen die NEN 1010 biedt. Met NEN 4010 voldoet de installateur aan de hierboven genoemde editie van NEN 1010 en aan de elektrotechnische veiligheidseisen in de wet- en regelgeving. Voor onderwerpen die buiten het toepassingsgebied van NEN 4010 vallen, moet NEN 1010 worden gebruikt.

9. Hoe ga je om als je als Nederlandse engineers projecten in België doet met Belgische installateurs?
In dat geval moet je je houden aan de normen die in Belgie geldig zijn. De Belgische vertaling van HD 60364 is  Algemeen Reglement op de elektrische installaties (AREI).

10. Mogen wij als installateur ook protest aanteken i.v.m. de meerdere groepen over 1 kabel?
Dat mag. Maar als je dit wilt doen, zou het fair zijn dat je lid wordt van de normcommissie. Dan kun je meepraten en meeschrijven. 

NEN 1010

11. Hoe zit het met het Bouwbesluit en NEN 1010? 

  • Een norm is geen wet, een norm is een afspraak. Voor de bouw en de installatiesector is het Bouwbesluit de wet waaraan men zich dient te houden.
  • Een norm wordt niet van kracht. Een norm wordt gepubliceerd en later weer ingetrokken (maar is dan nog steeds te koop en kan worden toegepast).
  • Een norm kan worden aangewezen door de wetgever. NEN 1010 wordt (gedeeltelijk) aangewezen door het Bouwbesluit en ook door de opvolger daarvan, Besluit bouwwerken en leefomgeving (Bbl, uitgesteld).
  • Wanneer het Bouwbesluit een nieuwe versie gaat aanwijzen bepaalt BZK. NEN heeft daar geen invloed op. Wel invloed heeft een resulterende kostenverhoging (negatief) of belangrijke verbetering van de veiligheid (positief).
  • Een nieuwere versie van een aangewezen norm mag worden toegepast, de wetgever gaat ervan uit dat de veiligheid altijd toeneemt.
  • Het Bouwbesluit laat toe dat bij wijziging van de installatie oudere versies van NEN 1010 worden toegepast, maar niet ouder dan de versie van 1962 en niet ouder dan de versie van aanleg of de laatste wijziging; of een latere versie wanneer een wijziging aspecten betreft die in oudere versies niet voorkomen (PV-installatie, laadpaal).
  • Het Bouwbesluit laat toe dat NEN 1010 niet wordt toegepast, maar het veiligheidsniveau van de aangewezen norm moet wel worden gerealiseerd. Gelijkwaardige oplossingen mogen worden toegepast, maar de gelijkwaardigheid moet wel worden aangetoond.
  • Datum aanvraag bouwvergunning geldt als peildatum.

12. Is NEN 1010: 2020  (automatisch) ook van toepassing in Bouwbesluit na uitkomen?
Nee, deze dient eerst door de wetgever aangewezen te worden. 

13. Wijkt NPR 5310 af van NEN 1010?
NPR 5310 mag niet afwijken van NEN 1010, maar wel een interpretatie geven. 

14. Mag de nieuwe NEN 1010 na uitkomen al toegepast worden ondanks dat deze nog niet is aangewezen?
Zeker, de norm kan worden toegepast. De wet gaat uit van de stand der techniek: het is verstandig om de laatste stand van de techniek te volgen door de laatste norm toe te passen. Een nieuwere versie van een aangewezen norm mag worden toegepast, de wetgever gaat ervan uit dat de veiligheid altijd toeneemt.

15. Zijn er wijzigingen in NEN 1010 hoofdstuk 710? 

  • In 710 zijn wijzigingen in de onderstaande bepalingen. 
  • 710.3 Vaststellen van algemene kenmerken is herzien. 
  • De Nederlandse bepalingen voor elektrische scheiding (710.413) zijn vervallen. 
  • 710.435.3 De Nederlandse bepaling met betrekking tot bescherming tegen overstroom is vervallen. 
  • 710.512.1.101 (transformatoren voor medische IT-stelsels) 

De Nederlandse bepaling over een afzonderlijke driefasetransformator is vervallen. 

  • 710.543.8 Een Nederlandse bepaling over beschermingsleidingen is toegevoegd. 

16. In NTA 8800 spreekt men over meergezinswoningen. In NEN 1010 over gebouwen voor één huishouden. Geeft dit geen verwarring bij appartementencomplexen en andere meergezinswoningen, daar waar in gemeenschappelijke ruimten / gebieden,  voorzieningen verbonden zijn met de "woonhuis" installatie? 
Een NTA is een afspraak tussen partijen. Er kunnen afwijkingen ontstaan met bepalingen in normen. Maar het zou goed zijn als definities gelijk zijn. We zullen dit bij de normcommissie die over NTA 8800 gaat, neerleggen. 

17. Als ik een kabelberekening ga doen zit er dan een verschil in de uitkomst tussen NEN 1010: 2015 en NEN 1010: 2020?
De tabellen over kabelberekeningen zijn ongewijzigd, dus de uitkomsten zijn gelijk. 

18. Omdat deel 6 van NEN 1010 nu niet meer inspectie heet, maar verificatie. Hoe noem je de persoon die de verificaties uitvoert?  
Degene die de verificatie doet, noemen we nog steeds een inspecteur. 

19. Het toepassen van NEN 1010 is toch niet wettelijk verplicht maar meer een dringend advies? 
Een norm is geen wet, maar een afspraak. Zodra je in het domein van het bouwbesluit werkzaamheden uitvoert zijn de aangewezen delen door het bouwbesluit verplicht.

20. Zijn er bepalingen opgenomen met betrekking tot DC netwerken?
Nee,  DC installaties zijn niet in NEN 1010 opgenomen, wel toepassingen zoals zonnepanelen. Voor DC netwerken geldt NPR 9090.

NEN 1010 deel 8

21. Waar gaat deel 8 over?

  • Deel 8 is wel een onderdeel van NEN 1010, maar wordt als losse uitgave uitgebracht. De reden hiervoor is dat dit deel 8 vaker geüpdatet zal worden dan NEN 1010. 
  • Titel van de reeks
    • NEN 1010-8: Energieaspecten
    • Subnummers
    • NEN 1010-8-1: Energieaspecten – Deel 1: Energie-efficiency
    • NEN 1010-8-2: Energieaspecten – Deel 2: Prosumer-installaties
    • NEN 1010-8-3: Energieaspecten – Deel 3: Beheer van prosumer-installaties

22. Wordt er meer aandacht besteed aan het aansluiten van zonnesystemen, kleine windturbines of andersoortige opwekeenheden denk daarbij aan accu systemen die als energie buffer gaan werken?
Deel 8 zegt wel iets over opwekeenheden als producent, maar niet over het aansluiten  hiervan. Voor PV-systemen staat dat in NEN 1010-  7.12

23. Het nieuwe deel 8 van NEN 1010 gaat niet direct over veiligheid. Hoe moet dit deel geïnspecteerd worden?
In deel 8 zijn geen eisen voor inspectie opgenomen. Daarvoor is nog steeds hoofdstuk 6 van NEN 1010. 

24. In hoeverre wordt gebruik van DC opgenomen in deel 8?
Niet, deel 8 gaat over energie efficiency. Voor DC installaties kan je NPR 9090 gebruiken samen met NEN 1010.

25. Wat zijn prosumenten die in NEN 1010 deel 8 genoemd worden? 
Prosument is een samenvoeging van producent en consument. Het zijn dus producerende consumenten. 

26. Geldt deel 8 ook voor buiteninstallaties? 
Deel 8 is alle installaties die onder NEN 1010 vallen.

NEN 4010

27. Waarom na 1 jaar weer een nieuwe NEN 4010?
NEN 4010 is gebaseerd op NEN 1010. De versie van NEN 4010 uit 2019 is gebaseerd op NEN 1010:2015. Bij een nieuwe NEN 1010 moet dus ook NEN 4010 vernieuwd worden.

28. Is NEN 4010 opvolger van de NPR 5310?
Nee, NEN 4010 is gebaseerd op NEN 1010 en is een beter leesbare versie van NEN 1010. NPR 5310 is een interpretatie van een aantal bepalingen uit NEN 1010 voor de praktijk. 

De norm NEN 4010 is opgesteld om de vele eisen voor elektrische installaties voor laagspanning voor een brede doelgroep toegankelijk te maken. Niet iedere installateur krijgt in zijn werk te maken met alle eisen die in NEN 1010 staan. Met een norm voor de algemene installatiepraktijk is NEN 4010 voor veel installateurs voldoende om hun veelvoorkomende werkzaamheden uit te voeren.

29. NEN 1010 spreekt over levende have, dus ook dieren. Geeft NEN 4010 dit ook aan?
In NEN 4010  wordt ‘levende have’ aangeduid als ‘vee’.
In hoofdstuk 1 van NEN 4010 staat als het doel van de norm omschreven als volgt:
Het doel van deze norm is:

  • een elektrische installatie goed en veilig te laten werken tijdens normaal gebruik en normaal bedrijf;
  • mensen en vee te beschermen tegen gevaren die kunnen optreden in of nabij een elektrische installatie; 
  • materiele zaken te beschermen tegen schade die kan ontstaan in of nabij een elektrische installatie. 

30. Was NPR 5310 niet voldoende als interpretatie in plaats van NEN 4010?
NPR 5310 geeft een interpretatie van een aantal bepalingen in NEN 1010. NEN 4010 is een norm die is gebaseerd op NEN 1010. NEN 4010 gaat uit van Nederlandse omstandigheden en de algemene Nederlandse installatiepraktijk.

31. Staan in NEN 4010 vergelijkbare zaken als in NPR 5310? Wat zijn de verschillen? 
NPR 5310 geeft nadere uitleg, en waar van toepassing praktijkvoorbeelden bij bepaalde onderwerpen uit NEN 1010.
De norm NEN 4010 gaat over elektrische installaties voor laagspanning en geeft eisen die gericht zijn op de algemene Nederlandse installatiepraktijk.

32. Op welke editie van NEN 1010 is NEN 4010:2020 gebaseerd? 
NEN 4010:2020 is gebaseerd op NEN 1010:2020

33. Staan de aanpassingen die in NEN 1010:2020 gemaakt zijn ook in NEN 4010:2020?
De NEN 1010:2020 is nu gebaseerd op NEN 1010: 2020. In de nieuwe versie van NEN 4010 is een drietal soort van wijzigingen opgenomen:

  1. Wijzigingen vanuit NEN 1010:2020  
  2. Verbeteringen t.o.v. versie 2019
  3. Nieuwe onderwerpen
  • Inspectie  
  • 700-rubrieken (bijzondere ruimten): bouw- en sloopterreinen, campings, kleine medisch gebruikte ruimten.  

34. Lopen de bepalingsnummers in NEN 4010 parallel aan de bepalingnummers in NEN1010?
Nee, dit is niet het geval. NEN 4010 is anders ingedeeld dan NEN 1010.

  • Zoals in elke Nederlandse norm beschrijft hoofdstuk 1 het onderwerp en toepassingsgebied, staan in hoofdstuk 2 normatieve verwijzingen en geeft hoofdstuk 3 relevante termen en definities 
  • Hoofdstuk 4 bevat de eisen voor bescherming die bij elektrische installaties moet worden toegepast. Deze moeten de veiligheid en continuïteit van de elektrische installatie waarborgen. De basis van dit hoofdstuk is deel 4 van NEN 1010.
  • Hoofdstuk 5 bevat de eisen die gelden bij de keuze en installatie van elektrisch materieel. De basis van dit hoofdstuk is deel 5 van NEN 1010.
  • Hoofdstuk 6 bevat de eisen voor de inspectie van een elektrische installatie. De basis hiervan is hoofdstuk 6.4 van NEN 1010.

35. Zitten PV installaties in NEN 4010? 
De implementatiecommissie die zich met NEN 4010 bezig houdt, heeft besloten om PV-installaties nog niet op te nemen, door de volgende zaken:

  • Er is een werkgroep van diverse normcommissies bezig om naar alle aspecten van PV-installaties te kijken. 
  • Rubriek 712 uit NEN 1010 is daarbij erg omvangrijk, complex en veel zaken zijn nog niet uitgekristalliseerd. 
  • Goede implementatie is belangrijk, omdat PV-installatie van veel betekenis is voor de doelgroep.

36. Zijn medische ruimtes in een woning nu in NEN 4010 beschreven?
In NEN 4010 zijn medisch gebruikte ruimten groep 0 en 1 opgenomen. 

  • Groep 0: medisch ebruikte ruimte die niet bedoeld is voor het gebruik van patiëntendelen en waar een onderbreking van de netvoeding geen levensbedreiging kan veroorzaken.
  • Groep 1: medisch gebruikte ruimte waar een verstoring (onderbreking) van de netvoeding geen bedreiging vormt voor de veiligheid van de patiënt en die bedoeld is voor het volgende gebruik van patiëntendelen:
  • uitwendig;
  • inwendig, met uitzondering van handelingen waarbij een onderbreking van de netvoeding tot gevaar voor de patiënt kan leiden, zoals:
  • handelingen die reiken tot in of aan het hart;
  • operaties;
  • vitale handelingen

37. NEN 4010 is geschikt voor het onderwijs. Geldt dat voor MB  niveau 3 of ook voor niveau 4 MBO studenten?
NEN 4010 is zeer geschikt voor het MBO niveau 3 én niveau 4. 

38. Is de definitie 'distributiegroepen" opgenomen in de NEN 4010?
Ja, staat erin 3.2.20.

39. Wordt NPR 5310 ook herzien?
Ja ook deze wordt herzien, waarschijnlijk Q2 komt die uit.

40. Hoe mogen we omgaan met selectiviteit bij PV, aangezien deze terug leveren i.p.v. verbruiken?
De commissie NEC 64-9 is hier mee bezig. Komt in NPR 5310

41. Het is toch de bedoeling op een gegeven moment de NPR bladen uit te faseren?
Klopt